10 Batalion Powietrzno Desantowy
10 Batalion został w sformowany w październiku 1957 roku, w garnizonie Kraków, w koszarach przy ul. Rajskiej, na bazie rozformowywanego 16 Kołobrzeskiego Pułku Piechoty.25 października 1957 do batalionu zameldowali się pierwsi ochotnicy.
Pierwsza przysięga odbyła się 5 stycznia 1958 roku na Rynku Głównym w Krakowie.
12 października 1958 roku wręczono 10 batalionowi sztandar. (drugi raz 10 batalion otrzymał sztandar 19 lipca 1995)
10 batalion powietrznodesantowy
Dokonano częściowej obsady stanowisk etatowych w batalionie roku 1957 :
dowódca - mjr Józef Łakomy
z-ca d-cy d/s politycznych - por. Józef Lewicki
szef sztabu - kpt. Józef Kozioł
pom. szefa sztabu - por dypl. Jan Siemiński
szef łączności - por. Tadeusz Brodziński
szef służby sam. - por. Tadeusz Jankowski
dowódcy kompanii - kpt dypl. Henryk Pólkiewicz, por. Ryszard Borowski, por. Stanisław Trólka
dowódca baterii moździerzy - kpt. Tadeusz Kędziorski
dowódca baterii dział - por. Henryk Szumocki
Lekarz jednostki - por. Zygmunt Korelusz.
W roku 1958 rozkaz z 15.X. - przebazowano 10 bpd z Krakowa do Oświęcimia.
Pierwsza przysięga 5.I.1958 r na Rynku Krakowskim
Po przebazowaniu 3.I.1960 rok przysięga w Bielsku Białej
W listopadzie 1961 roku batalion otrzymał imię Ludowych Partyzantów Ziemi Śląskiej
Styczeń 1962 przysięga w Oświęcimiu
W grudniu 1960 r przekazano nową spadochroniarnię
Od marca 1963 r jednostka otrzymała do skoków balon na hel
W kwietniu 1963 roku oddany do użytku został nowy blok dla żołnierzy gdzie zakwaterowana została bateria artylerii oraz 1 i 3 kompania szturmowa.
Związek Polskich Spadochroniarzy II Oddział Kraków
W 1976 roku jednostka wróciła z Oświęcimia do Krakowa na Ułanów a następnie do Rząski. Pod koniec 1976 roku wyszedł rozkaz o przeniesieniu batalionu do Krakowa. Było to dla kadry wielkim zaskoczeniem, poprzednie przeniesienie nie budziło emocji lecz teraz gdy jednostka została odremontowana, nowa spadochroniarnia, budynek mieszkalny dla żołnierzy, kadra była dobrze zakwaterowana posiadali mieszkania na osiedlu w nowych blokach. Tak jest w wojsku liczą się inne powody choć w tym przypadku trudno je uznać za sensowne. Dosyć długo wybierano miejsce pod nową siedzibę batalionu. Obiekty jakie oglądano nie spełniały kryteriów ani warunków socjalno-bytowych. Na koniec wybrano obiekty koszarowe przy ul. Ułanów. Część kadry od razu zadeklarowała, iż nie przeprowadzi się z Oświęcimia do Krakowa. Batalion mógł utracić cennych specjalistów i dobrze wyszkolonych żołnierzy. Zima upłynęła wszystkim na wytężonej pracy aby doprowadzić do porządku koszary. Pod koniec maja odbył się obóz wspinaczkowy w Kobylanach a pod koniec lipca batalion pojechał na Muszaki na Mazury.
5 stycznia 1978 batalion wyjechał na poligon do Lipy i Nowej Dęby. W lutym na bazie 16 BPD został utworzony tzw. batalion awangardowy. W związku ze zmianami skierowano część kadry zawodowej do nowej jednostki wraz z grupą żołnierzy służby zasadniczej, przede wszystkim z 2 kompanii szturmowej i baterii moździerzy 120mm. W styczniu 1979 roku szkolenie narciarskie na Sikorniku. Następnie udali się do Muszak na zimowy poligon. Po powrocie czekał na nich blok mieszkalny zwany „blokiem Pijarów”, zakwaterowano tam 1 kompanie szturmową, kompanię obsługi, baterię moździerzy i baterię przeciwlotniczą. Koniec maja 1979 ćwiczenia w Nowej Dębie. W 1985 roku przeprowadzono reorganizację batalionu. W miejsce baterii przeciwlotniczej powstał samodzielny pluton przeciwlotniczy.
W lecie 1986 roku 6 PDPD została przemianowana na 6 PBPD. W praktyce nowa struktura nie tylko w sztabie nowego związku taktycznego ale i w batalionach. Mniej było etatów dla żołnierzy zawodowych, te które pozostały obniżono im stopnie wojskowe. W 1988 roku dowódcą batalionu został kpt dypl. Kazimierz Skowyra (awansował na majora). Rok 1989 to rok przemian ustrojowych, od tego czasu jednostka została przemianowana na 6 Pomorska Brygada Desantowo-Szturmowa więc i batalion nazywał się 10 Batalion Desantowo-Szturmowy. 14 kwietnia 1990 roku przegrupowano batalion z Rząski do koszar przy ul. Ułanów gdzie batalion już stacjonował. W styczniu 1992 roku po szkoleniu narciarskim przyszła nowa wiadomość, zapadła decyzja o powrocie batalionu do jednostki w Rząsce.
Z dniem 15 lipca 1995 roku jednostka otrzymała nazwę wyróżniającą „Ziemi Krakowskiej” oraz przyjęła dziedzictwo tradycji:
- Pułku Piechoty Ziemi Krakowskiej (1919),
- 20 Pułku Piechoty Ziemi Krakowskiej (1919-1939),
- 20 Pułku Piechoty Ziemi Krakowskiej Armii Krajowej (1943-1944),
Dzień 25 maja ustanowiony został Świętem batalionu.
Nowy sztandar batalion otrzymał w dniu 24 września 1995 roku.
W 2001 roku 19 marca ogłoszono decyzję o likwidacji batalionu.
10 Batalion Desantowo-Szturmowy Ziemi Krakowskiej został rozformowany.
Pożegnanie odbyło się w Rząsce 7 listopada 2001 roku.
GALERIA ZDJĘĆ Z LAT 1957 do 2001.
Ponad 44 letnia historia jednostki, skąd i dlaczego wspomnienia, ponieważ żyją spadochroniarze którzy służyli w tym batalionie. Oczywiście to już są emerytowani lecz w sercu lata służby są głęboko osadzone, wspomnienia dobre i złe chwile. Założono Związek Polskich Spadochroniaerzy kórzy zrzesza byłch żołnierzy służących w berecie koloru bordo. Tradycję spadochroniarską utrzymuje nasz Związek ZPS nasza strona internetowa to pełny zapis lat służby oraz bogata galeria zdjęć od 1957 roku.
